Bố mẹ tôi là vợ chồng tái hôn.
Chị cả là viên ngọc quý trong lòng bàn tay của bố.
Chị hai là bảo bối trong lòng mẹ.
Hai người họ đều sợ con riêng của mình phải chịu thiệt thòi, thế là không hẹn mà cùng nhau trút hết mọi thiệt thòi lên đầu tôi.
Vì vậy, ngay từ nhỏ tôi đã hiểu rằng, công bằng phải tự mình giành lấy. Thay vì trông chờ người khác đột nhiên có lương tâm, chi bằng tự mình ra tay.
Ngày Tết, chị cả và chị hai đều có quần áo mới mặc, còn tôi thì không.
Quay lưng một cái, tôi liền cắt nát quần áo của cả hai.
Bố mẹ chỉ dẫn chị cả và chị hai lên huyện chơi, không cho tôi đi cùng.
Vậy thì tôi sẽ chọc thủng lốp xe đạp trước.
…
Chị cả muốn vào đội tuyên truyền của nông trường, bố tôi chạy vạy khắp nơi, cuối cùng chị ta cũng được nhận.
Chị hai muốn làm giáo viên tiểu học, mẹ tôi cũng nhờ vả đủ đường, cuối cùng mọi chuyện đều thành công.
Trong bữa cơm tối hôm ấy, bố nói với tôi:
“Con học hết lớp bảy thì nghỉ học đi, lên núi cạo mủ cao su kiếm công điểm!”
Mẹ tôi ngồi bên cạnh cũng gật đầu tán thành.
Tôi cười lạnh trong lòng. Đúng là tôi nhịn các người lâu quá, nên các người được nước lấn tới rồi!
Thấy tôi không lên tiếng, mẹ tiếp tục nói:
“Lệ Thanh, con cũng biết đấy, kinh tế nhà mình không dư dả…”
Tôi liếc nhìn chiếc áo sơ mi vải polyester mới tinh trên người chị cả Trịnh Nhã Châu, rồi lại nhìn cây bút máy hiệu Anh Hùng cài trên túi áo của chị hai Diệp Thu Lan.
Ngoài ra, chẳng cần nhìn tôi cũng biết chắc chắn dưới đáy bát của hai người họ đều giấu trứng luộc.
Tôi lập tức ngắt lời mẹ:
“Bán suất việc làm của chị cả và chị hai đi, nhà mình sẽ dư dả ngay thôi.”
Bố tôi đập mạnh tay xuống bàn đánh bốp.
“Trịnh Lệ Thanh! Mày không muốn các chị được sống tốt đúng không? Sao lòng dạ mày độc ác thế hả?”
Tôi hừ lạnh:
“Các người bỏ tiền cho ai nhiều nhất thì cứ bảo người đó phụ giúp gia đình.”
Mẹ tôi đưa tay lau khóe mắt.
“Lệ Thanh, con sinh ra ở trong nước, không giống chị cả với chị hai. Hồi nhỏ hai chị con đã chịu biết bao khổ cực ở Đông Nam Á…”
Lại là bài ca cũ rích ấy. Nói đi nói lại mãi mà không thấy chán sao?
Bố mẹ tôi đều là Hoa kiều hồi hương từ Đông Nam Á. Sau khi trở về nước vào những năm sáu mươi, họ được phân đến làm việc tại một nông trường Hoa kiều.
Cả hai đều từng mất vợ, mất chồng, mỗi người mang theo một đứa con. Trong những ngày khai hoang ở nông trường, họ vừa gặp đã có cảm tình, gặp lần nữa thì yêu nhau, nhưng sau khi kết hôn lại toàn chuyện phiền lòng.
Ai cũng thiên vị con riêng của mình, ngày nào trong nhà cũng cãi vã ầm ĩ.
Thấy cứ tiếp tục thế này thì chẳng mấy chốc cả hai lại phải kết hôn lần ba, họ quyết định sinh thêm một đứa con để củng cố tình cảm.
Sau khi tôi ra đời, tình cảm của họ quả thật đã được củng cố.
Bởi dù có thiên vị con riêng đến đâu, chỉ cần cùng nhau đối xử hà khắc với tôi thì như vậy đã là “công bằng”.
Tôi trở thành thước đo cho sự “công bằng” ấy.
Nghĩ đến đây, tôi hét lớn:
“Đủ rồi! Chị cả với chị hai sinh ra ở Đông Nam Á thì liên quan gì đến con? Đừng có tính hết những khổ cực mà hai chị ấy từng chịu lên đầu con!”
Cái miệng đang thao thao bất tuyệt của mẹ cuối cùng cũng im bặt.
Sắc mặt bố tôi cũng trở nên khó coi.
“Trịnh Lệ Thanh, mày lấy đâu ra lắm lời thế? Ở nông trường này, nhà nào chẳng có con cái phụ giúp gia đình?”
Tôi gật đầu.
“Đúng vậy, con cái đều phải phụ giúp gia đình. Thế thì bảo chị cả và chị hai nộp tiền lương đi.”
Nghe vậy, hai người chị vốn im thin thít lập tức tranh nhau lên tiếng.
Chị cả nói:
“Không được! Tiền lương của chị có từng ấy thôi, bản thân chị còn chẳng đủ tiêu.”
Chị hai cũng nói:
“Đừng có nhắm vào tiền lương của tôi. Ai kiếm được tiền thì người đó tiêu, đạo lý đơn giản thế mà cũng không hiểu à?”
Bố tôi lập tức chốt hạ:
“Đủ rồi! Vài hôm nữa bố sẽ đến trường làm thủ tục cho mày nghỉ học.”
Tôi dùng hai tay nắm chặt mép bàn, bất ngờ hất mạnh lên.
Bát đĩa bay tung tóe, rơi xuống đất vỡ loảng xoảng. Từ hai chiếc bát còn lăn ra hai quả trứng luộc trắng nõn.
“Trịnh Lệ Thanh! Mày điên rồi à?”
Bố tôi bật dậy.
Tôi trợn mắt, giơ chân giẫm nát hai quả trứng luộc, sau đó ung dung trở về phòng.
Ngày hôm sau, tôi vẫn đến trường như bình thường.
Đến giờ tập thể dục giữa buổi, tôi chạy sang khu tiểu học, nhìn thấy chị hai đang hướng dẫn học sinh tập thể dục.
Tôi lao tới ôm chặt chân chị ta, bật khóc nức nở:
“Chị hai, em xin chị, chị nộp tiền lương cho gia đình đi mà! Em mới mười ba tuổi, không làm nổi việc cạo mủ cao su đâu. Em thật sự không thể kiếm tiền phụ giúp gia đình được, hu hu hu…”
Đám học sinh tiểu học đang tập thể dục đồng loạt dừng động tác, tò mò nhìn chúng tôi.
Mặt chị hai lập tức đỏ bừng, vừa sốt ruột vừa xấu hổ.
“Em mau buông ra! Có chuyện gì về nhà nói, đừng làm loạn ở đây!”
Tôi càng khóc to hơn, vẫn ôm chặt chân chị ta không chịu buông.
Các giáo viên bên cạnh vây lại, lần lượt khuyên tôi có mâu thuẫn gì thì về nhà giải quyết.
Nhìn thấy hiệu trưởng và chủ nhiệm giáo vụ đang vội vàng đi tới, tôi lập tức nâng cao giọng:
“Bố mẹ em thiên vị! Họ không bắt chị cả và chị hai nộp tiền lương, ngược lại còn ép em nghỉ học để đi cạo mủ cao su phụ giúp gia đình!”
Các giáo viên khác đưa học sinh về lớp tiếp tục học.
Mặc cho hiệu trưởng và mọi người khuyên nhủ thế nào, tôi cũng chỉ biết khóc.
Cuối cùng, họ đành gọi phụ huynh đến.
Bố mẹ tôi nhanh chóng có mặt.
Vừa đến nơi, bố đã định đánh tôi. Tôi lập tức lách người mấy lần rồi trốn ra sau lưng hiệu trưởng.
Hiệu trưởng ngăn ông ấy lại.
“Em Trịnh Lệ Thanh có thành tích học tập rất tốt. Cho em ấy học hết cấp hai chẳng phải tốt hơn sao? Có bằng tốt nghiệp cấp hai, sau này tìm việc cũng dễ dàng hơn.”
Tôi thò đầu ra, bổ sung:
“Bố mẹ em đều là công nhân chính thức của nhà máy cà phê thuộc nông trường. Bố em còn là thợ rang cà phê nữa. Nhà em vốn chẳng thiếu tiền!”
Mẹ đang an ủi chị hai, nghe thấy vậy liền trừng mắt nhìn tôi.
“Trịnh Lệ Thanh, đừng nói bậy! Ai bảo nhà mình không thiếu tiền?”
Tôi quay sang hiệu trưởng:
“Chín mươi chín phần trăm tiền lương của mẹ em đều tiêu cho Diệp Thu Lan. Cho dù nhà em thật sự thiếu tiền, người phải phụ giúp gia đình cũng nên là Diệp Thu Lan mới đúng.”
Hiệu trưởng gật đầu.
Tôi tiếp tục hỏi:
“Rõ ràng trong nhà có người trưởng thành khỏe mạnh kiếm tiền, vậy mà lại bắt một đứa trẻ mười ba tuổi bỏ học đi cạo mủ cao su. Như thế có được tính là ngược đãi trẻ em không ạ?”
Hiệu trưởng lại gật đầu, hắng giọng nói:
“Gia đình có khó khăn đến đâu cũng không đến lượt đứa con nhỏ nhất phải gánh vác.”
Mặt bố tôi lúc xanh lúc trắng, ông ấy nghiến răng nói:
“Đây là chuyện riêng của gia đình chúng tôi. Con cái phải nghe theo sự sắp xếp của bố mẹ.”
Tôi tỏ vẻ bất lực.
“Bố à, bố về nước bao nhiêu năm rồi mà những tư tưởng phong kiến lạc hậu trong đầu vẫn chưa bỏ hết sao? Ba ngọn núi lớn đã bị lật đổ từ lâu rồi, bố quên rồi à?”
Hiệu trưởng lại gật đầu tán thành.
Bố tức đến mức cả người run rẩy, chỉ tay vào tôi hồi lâu mà không thốt nổi một chữ.
Thấy vậy, ý chí chiến đấu của tôi càng dâng cao.
“Các người cứ ép tôi nghỉ học đi. Nếu vậy, ngày nào tôi cũng sẽ đến trường làm ầm ĩ với Diệp Thu Lan, rồi đến đội tuyên truyền làm loạn với Trịnh Nhã Châu. Để xem ai mất mặt hơn!”
Mặt mẹ tôi trắng bệch, đau đớn nói:
“Trịnh Lệ Thanh, sao con lại trở thành người như thế này?”
Tôi thầm nghĩ: Còn chẳng phải do các người ép tôi thành ra thế này sao!
Cuối cùng, dưới sự chứng kiến của hiệu trưởng, bố mẹ hứa sẽ cho tôi học hết cấp hai.
Trở về nhà, bố mẹ vừa định hợp sức đánh tôi thì tôi lập tức mấp máy môi, nhắc lại bốn chữ:
“Ba ngọn núi lớn.”
Hai người họ cố nén cơn tức, cuối cùng đành dừng tay.
Sáng hôm sau, lúc tôi thức dậy thì trong nhà đã chẳng còn ai. Trong nồi không có cơm, tôi phải nhịn đói đến trường.
Buổi trưa tan học trở về, căn nhà vẫn im lìm, chẳng có gì để ăn.
Tôi đói đến hoa cả mắt, nghiến răng nghiến lợi.
Cái nhà này có thể không có tình thương, nhưng tuyệt đối không thể không có cơm!
Tôi lập tức chạy thẳng đến nhà ăn của nhà máy cà phê.
Nhìn thấy bố mẹ đang ngồi ăn cùng các đồng nghiệp trong tổ, tôi đi thẳng tới.
“Đưa con tem phiếu lương thực, con muốn lấy cơm.”
Mẹ trừng mắt nhìn tôi.
“Chẳng phải mày giỏi lắm sao? Có bản lĩnh thì đừng dựa vào bố mẹ mà ăn cơm nữa!”
Giọng tôi lập tức cao vút lên:
“Con mới mười ba tuổi, bố mẹ ruột lại không cho con ăn cơm! Có ai thương con một chút, cho con xin miếng cơm ăn không ạ?”
Cả nhà ăn lập tức im phăng phắc.
Các công nhân đồng loạt quay đầu nhìn sang. Họ đều là những công nhân lâu năm của nông trường, không ít người còn là Hoa kiều hồi hương quen biết gia đình tôi.
Sắc mặt bố tôi lập tức sa sầm. Ông ấy đứng bật dậy, túm lấy cánh tay tôi kéo ra ngoài.
“Mày mau đi đi! Đừng đến nhà máy làm mất mặt tao!”
Một bà cụ bước tới, gạt tay bố tôi ra.
“Chấn Bang, A Liên, có chuyện gì thì từ từ nói. Sao lại không cho con bé ăn cơm?”
Mẹ tôi hoảng hốt, vội vàng giải thích:
“Sáng nay ra ngoài vội quá nên quên mất…”
“Cả bữa sáng lẫn bữa trưa đều không có, quên liền hai bữa sao?”
Tôi hỏi ngược lại.
“Nếu chị cả với chị hai ở nhà, bố mẹ có quên để phần cơm cho họ không?”
Những người xung quanh bắt đầu xì xào.
“Thảo nào hôm qua con trai tôi đi học về bảo nhà họ Trịnh ép con gái út nghỉ học để nuôi gia đình.”
“Đều là con gái trong nhà, sao có thể thiên vị đến mức này chứ?”
…
Giám đốc nhà máy cũng đi tới, lắc đầu.
“Chuyện này đúng là hai người sai rồi.”
Trán bố tôi bắt đầu rịn mồ hôi.
Mặt mẹ đỏ bừng.
Đúng lúc ấy, người tôi lảo đảo hai cái rồi ngã thẳng xuống đất.
“Đói quá… Từ nay cháu có thể đến nhà ăn của nhà máy cà phê ăn cơm mỗi ngày không ạ? Cứ tiếp tục thế này, cháu sợ mình chẳng sống nổi đến lúc trưởng thành mất…”
Mặt tôi không còn chút máu, hơi thở yếu ớt, trông vừa nhỏ bé vừa đáng thương.
Bà cụ vừa lẩm bẩm “Thật là tạo nghiệp!” vừa vội vàng đỡ tôi đến bên bàn.
Bà múc cho tôi một bát cháo trắng đầy ụ, còn lấy thêm cá mặn và cánh gà sả.
Tôi ăn ngấu nghiến, cứ như đã mấy đời chưa được ăn cơm.
Ánh mắt giám đốc nhìn bố mẹ tôi tràn đầy thất vọng.
“Từ nay con gái út của hai người cứ đến nhà ăn của nhà máy ăn cơm. Tiền ăn sẽ trừ thẳng vào lương của hai người. Quyết định vậy đi!”
Tôi vội vàng cúi đầu cảm ơn giám đốc.
“Cháu cảm ơn giám đốc! Cảm ơn nhà máy ạ!”
Trên đường đến trường sau khi ăn xong, tôi vẫn còn nhớ mãi hương vị cánh gà sả.
Hồi nhỏ, mỗi khi nhà ăn cải thiện bữa ăn, bố mẹ thường mang cánh gà sả về nhà, một chiếc cho chị cả, một chiếc cho chị hai.
Tôi thèm đến mức khóc òa.
Chị cả chỉ vào tôi:
“Các người nhìn nó kìa, có giống con chó đang xin ăn không?”
Cả nhà cùng cười ha hả.
Kể từ lúc ấy, tôi đã biết trong căn nhà này sẽ chẳng có ai bảo vệ mình.
Ngày hôm sau, tôi lấy nước xong, vừa cầm bánh xà phòng định gội đầu thì mẹ hùng hổ đi tới, giật phắt bánh xà phòng khỏi tay tôi.
“Mày dùng tro bếp mà gội!”
Mẹ lải nhải không ngừng rằng nhà không dư dả, phải tiết kiệm.
Tôi nhìn mái tóc đen dài của chị cả và chị hai, rồi sờ lên mái tóc ngắn không thể ngắn hơn của mình, chất vấn mẹ:
