Con trai năm sau vào tiểu học, tôi vào thư phòng tìm sổ đỏ, chuẩn bị làm thủ tục nhập học.

Lật tung cả ngăn kéo mà vẫn không thấy.

Tôi gọi điện cho Phương Dịch: “Sổ đỏ để ở đâu rồi?”

Anh ta khựng lại hai giây: “Chắc ở trong tủ, em tìm lại xem.”

Tôi lại lật thêm một lượt nữa.

Ở tận dưới cùng của túi hồ sơ, tôi chạm phải một tờ giấy mỏng.

Không phải sổ đỏ.

Mà là một biên lai đăng ký thay đổi quyền sở hữu bất động sản.

Ở mục chủ sở hữu mới, viết hai chữ — Phương Mẫn.

Phương Mẫn.

Em chồng của tôi.

Em chồng từng “tạm ở vài ngày” trong nhà tôi suốt tám tháng trước.

Tôi nhìn chằm chằm tờ giấy ấy, từng ngón tay siết chặt lại.

Tiền đặt cọc của căn nhà này là tám trăm nghìn tệ, là toàn bộ số tiền tiết kiệm tôi chắt chiu sau bảy năm làm việc.

Tiền trả góp mỗi tháng bảy nghìn tám, tôi và Phương Dịch mỗi người một nửa, đã trả suốt bốn năm.

Căn nhà học khu trị giá ba triệu tám trăm nghìn tệ.

Bây giờ lại mang họ Phương Mẫn rồi.

Tôi gấp biên lai lại, đặt về chỗ cũ.

Cầm điện thoại lên, xóa đi lịch sử cuộc gọi lúc nãy.

01

Bảy giờ rưỡi tối, Phương Dịch về nhà.

Vừa bước vào cửa, anh ta đã ngửi thấy mùi thức ăn thơm phức. Em chồng Phương Mẫn đang ngồi trên sofa phòng khách xem tivi, con gái chị ta là Duyệt Duyệt thì nằm sấp ở bàn trà làm bài tập.

Con trai tôi Úc Thần bị chen ngồi ở chiếc ghế nhỏ trong góc, ôm máy tính bảng xem hoạt hình.

“Ba!” Úc Thần ngẩng đầu lên.

Phương Dịch xoa đầu con trai, thay dép rồi đi về phía phòng ăn.

Tôi bưng món cuối cùng lên bàn.

Bốn món một canh, bày sẵn bốn đôi đũa.

“Chị dâu, hôm nay món sườn ngon đấy.” Phương Mẫn ngồi vào chỗ chính, trước tiên gắp cho Duyệt Duyệt một miếng thật to.

Tôi không nói gì, múc cho Úc Thần một bát canh.

“Phương Dịch,” tôi nhìn anh ta, “hôm nay em tìm sổ đỏ mà không thấy.”

Động tác gắp thức ăn của anh ta khựng lại một chút.

“Căn nhà học khu ấy,” tôi nói, “năm sau Úc Thần cần dùng.”

Phương Dịch cúi đầu ăn cơm: “Để lát nữa anh tìm lại.”

“Không cần tìm nữa.”

Tôi đặt đũa xuống.

“Em đã tìm thấy một biên lai đăng ký thay đổi.”

Bàn ăn im lặng ba giây.

Đũa của Phương Mẫn lơ lửng giữa không trung, ánh mắt lóe lên rất nhanh, ngay sau đó lại khôi phục như cũ.

“Thay đổi đăng ký gì?” Phương Dịch hỏi.

“Thay đổi chủ sở hữu,” tôi từng chữ từng chữ một, “đổi thành tên em gái anh.”

Phương Dịch không nói gì nữa.

Đó không phải là vẻ mặt kinh ngạc.

Mà là vẻ mặt né tránh.

Tôi quen Phương Dịch tám năm, hiểu quá rõ từng biểu cảm nhỏ của anh ta.

Đây không phải phản ứng “vừa mới biết”.

Mà là phản ứng “đã bị phát hiện”.

“Phương Dịch, anh biết chuyện này sao?”

Cuối cùng anh ta đặt đũa xuống, xoa xoa tay.

“Lê Lê, em đừng vội, chuyện này là——”

“Chị dâu,” Phương Mẫn mở miệng, giọng điệu hờ hững, “chỉ là làm thủ tục thôi mà, sang năm Duyệt Duyệt phải qua đây đi học, học khu phải đúng tuyến chứ, không đứng tên em thì sao được?”

Cô ta nói như thể đó là chuyện đương nhiên.

Như thể chuyển quyền sở hữu một căn nhà trị giá ba triệu tám trăm nghìn tệ cũng đơn giản như mượn một nhúm muối vậy.

“Đứng tên hộ?” Tôi nhìn cô ta.

“Chuyển nhượng và đứng tên hộ là hai chuyện khác nhau.”

“Thì cũng như nhau cả thôi,” Phương Mẫn cười cười, “người một nhà, phân rõ ràng làm gì.”

Cô ta cúi đầu tiếp tục ăn sườn.

“Chị dâu làm món sườn xào chua ngọt càng ngày càng ngon, Duyệt Duyệt thích ăn lắm.”

Tôi nhìn sang Phương Dịch.

Anh ta không nhìn tôi.

Từ đầu đến cuối, anh ta không nhìn tôi lấy một lần.

“Mẹ,” Úc Thần kéo kéo tay áo tôi, “con cũng muốn ăn sườn.”

Trong đĩa chỉ còn lại hai miếng.

Phương Mẫn đã gắp hơn nửa đĩa sườn vào bát của Duyệt Duyệt rồi.

Tôi gắp luôn hai miếng còn lại cho Úc Thần.

Phương Mẫn nhíu mày, nhưng không nói gì.

Sau bữa cơm, tôi rửa bát trong bếp.

Phương Dịch đứng ở cửa.

“Lê Lê, em nghe anh giải thích đã.”

“Tôi đang nghe đây.”

“Em gái anh ly hôn xong một mình nuôi Duyệt Duyệt, không có nhà, không có việc làm, mẹ nói để em ấy đứng tên hộ trước, đợi Duyệt Duyệt đi học rồi sẽ đổi lại——”

“Khi nào làm?”

“… Tháng trước.”

“Ai ký tên?”

Anh ta im lặng.

“Phương Dịch, thay đổi quyền sở hữu bất động sản cần người đồng sở hữu ký tên, tôi chưa từng ký bất kỳ giấy tờ nào.”

“Em gái anh nói em ấy quen người ở Cục quản lý nhà đất…”

“Vậy là giả mạo chữ ký của tôi?”

Nước vòi vẫn xối ào ào.

Phương Dịch đứng đó, như một khúc gỗ.

“Anh đã biết từ lâu rồi,” tôi tắt vòi nước, “anh không phải không tìm thấy sổ đỏ, mà là sợ tôi tìm ra tờ biên nhận đó.”

Anh ta há miệng.

“Lê Lê——”

“Hôm nay chuyện này, tôi cần một câu trả lời rõ ràng.”

Tôi lau khô tay, quay người đối diện anh ta.

“Anh định xử lý thế nào?”

Ánh mắt anh ta né tránh đi né tránh lại mấy lượt, cuối cùng nói ra một câu đúng như tôi đã đoán trước.

“Hay là, cứ thế trước đã? Đợi Duyệt Duyệt đi học xong rồi tính.”

Cứ thế trước đã.

Đó là ba chữ Phương Dịch thích nói nhất.

Mẹ anh ta chuyển đến ở một tháng, biến phòng làm việc của tôi thành phòng thờ, anh ta nói cứ thế trước đã.

Em gái anh ta chiếm phòng chính, bắt chúng tôi ngủ ở phòng phụ, anh ta nói cứ thế trước đã.

Bây giờ Em gái anh ta chuyển căn nhà học khu của con trai tôi sang tên mình, anh ta vẫn nói cứ thế trước đã.

“Phương Dịch, Duyệt Duyệt học xong tiểu học là sáu năm, học xong trung học cơ sở là chín năm.”

“Anh muốn tôi cứ thế trước đã suốt chín năm sao?”

Anh ta không nói gì.

“Tôi hiểu rồi.” Tôi treo khăn lau bên cạnh chậu rửa.

Giọng điệu rất bình tĩnh.

Không phải giả vờ.

Mà là thật sự bình tĩnh.

Vì khoảnh khắc ấy, có thứ gì đó trong lòng tôi đã gãy vỡ.

Nghe thấy tiếng rồi, nhưng không đau.

02

Phương Mẫn chuyển tới đây từ tám tháng trước.

Hôm đó trời mưa, cô ta kéo hai chiếc vali, dắt Duyệt Duyệt đứng trước cửa nhà tôi, hốc mắt đỏ hoe.

“Ly hôn rồi,” cô ta nói với Phương Dịch, “ra đi tay trắng.”

Phương Dịch nhìn tôi một cái.

Tôi nói: “Cứ ở tạm đã.”

“Ở tạm vài ngày” biến thành một tuần, một tuần biến thành một tháng, một tháng biến thành hơn nửa năm.

Tháng đầu tiên, cô ta còn khá khách sáo.

Giúp nấu cơm, đón Úc Thần tan học, dọn dẹp phòng khách cũng sạch sẽ.

Tôi nghĩ dù sao cũng là người một nhà, giúp đỡ nhau một chút thôi.

Từ tháng thứ hai bắt đầu thay đổi.

Cô ta chê phòng ngủ phụ quay hướng bắc, nói Duyệt Duyệt sợ lạnh, ngủ không ngon sẽ ảnh hưởng đến việc học.

Phương Dịch chủ động đề nghị chúng tôi đổi sang phòng ngủ phụ.

“Mấy tháng thôi mà,” anh ta nói, “em gái anh không dễ dàng gì.”

Tôi đã dọn.

Trong phòng ngủ chính, chiếc đệm cao su non tôi mới mua, bị Duyệt Duyệt dùng bút lông vẽ một con mèo lên đó.

Phương Mẫn nói: “Trẻ con không hiểu chuyện, chị đừng chấp nhặt.”

Chiếc đệm năm nghìn tám.

Tháng thứ ba, bàn trang điểm của tôi bị chuyển ra ban công.

Phương Mẫn nói Duyệt Duyệt cần một cái bàn học, phòng ngủ phụ không đặt vừa.

“Đồ trang điểm của chị cũng không nhiều, để trên ban công cũng dùng được.”

Chai Lancome Tiểu Hắc Bình của tôi bị phơi nắng suốt một tuần, lấy ra thì đã đổi màu.

Tôi không nói gì.

Tháng thứ tư, bố cục phòng khách hoàn toàn thay đổi.

Cây trầu bà tôi nuôi ba năm bị chuyển vào nhà vệ sinh, trên bàn trà lại chất đầy đồ ăn vặt và tạp chí của Phương Mẫn.

Trên sofa trải thêm một tấm khăn ghế sọc đỏ xanh.

Giá sách nhỏ của Úc Thần bị đẩy vào góc tường, bên trên chất đầy sách ngoại khóa của Duyệt Duyệt.

Tôi về nhà, đứng ở cửa phòng khách ngẩn ra ba giây.

Cứ như bước nhầm vào nhà người khác.

Tháng thứ năm, Phương Mẫn bắt đầu quản tiền.

“Chị dâu, tháng này tiền điện nước sao cao thế? Có phải chị ngày nào cũng bật sàn sưởi không?”

“Sau này cứ mua sữa trong nước là được rồi, hàng nhập khẩu đắt quá.”

“Lego của Úc Thần không cần mua tốt như thế đâu, Duyệt Duyệt còn chưa từng chơi Lego nữa.”

Tôi không đáp lại.

Hôm sau tan làm, tôi thấy Duyệt Duyệt đang tháo bộ Lego mới mua cho Úc Thần.

Úc Thần đứng bên cạnh khóc.

“Chị Duyệt Duyệt muốn chơi thử mà, con nhường một chút thì làm sao?” Phương Mẫn nói.

Bộ Lego đó là món quà sinh nhật tôi gom góp tiền tiêu vặt của một tháng mới mua cho Úc Thần.

Hộp đã bị xé rách, linh kiện vung vãi đầy đất.

“Mẹ——” Úc Thần sụt sịt kéo tay tôi.

Tôi ngồi xuống, nhặt từng mảnh từng mảnh giúp con.

Phương Mẫn đứng bên cạnh, không thèm để ý.

Tháng thứ sáu, tôi phát hiện đồ trong tủ lạnh bắt đầu không đúng.

Tôi mua anh đào, hôm sau chỉ còn lại nửa hộp.

Tôi hấp bánh trứng, để cho Úc Thần ăn sáng, sáng ra bát đã trống không.

Thịt bò bít tết tôi để trong ngăn đông, cuối tuần mở ra xem, ba miếng chỉ còn một.

Tôi dán một tờ giấy nhắn lên tủ lạnh: “Đồ ăn của Úc Thần, xin đừng động vào.”

Tối hôm đó, Phương Mẫn bóc tờ giấy xuống.

“Chị dâu, chị dán cái này là có ý gì? Ghét Duyệt Duyệt ăn đồ nhà chị à?”

Phương Dịch ở bên cạnh cười gượng: “Người một nhà cả, cần gì phải thế.”

Người một nhà.

Từ ngày Phương Mẫn chuyển vào, ba chữ này đã thành một con dao.

Mỗi lần tôi cố gắng bày tỏ bất mãn, con dao ấy lại kề lên cổ tôi.

Người một nhà, chị so đo cái gì.

Người một nhà, nhường một bước thì sao.

Người một nhà, chị rộng lượng một chút đi.

Tháng thứ bảy, Phương Mẫn không tìm việc nữa.

Trước đó cô ta còn thỉnh thoảng lướt ứng dụng tuyển dụng, sau này đến lướt cũng không lướt.

Ngày nào cũng ngủ đến mười giờ, xem tivi, chiều lại ra ngoài dạo phố.

Đồ chuyển phát nhanh thì ngược lại chưa từng ngừng, từng thùng từng thùng.

“Phương Dịch, chuyển phát nhanh của em gái anh ai trả tiền?”

“Chắc là tiền tích cóp của cô ấy thôi, tôi cũng không rõ.”

Không rõ.