Ngay trước mặt mẹ ruột, con dâu tôi thản nhiên yêu cầu tôi trả lại khoản tiền sinh hoạt phí 3.600 tệ mỗi tháng.

“Mẹ, từ nay con sẽ tự đi chợ, tự nấu cơm. Mẹ trả lại khoản tiền đó cho vợ chồng con đi.”

Tôi không tranh cãi, lập tức đồng ý trả lại tiền.

Suốt bốn năm qua, ngày nào tôi cũng đi chợ, nấu cơm, đưa đón cháu gái đi học. Ngay cả quần áo của con trai và con dâu cũng một tay tôi giặt giũ.

Vậy mà bây giờ, chúng lại cho rằng tôi nhận tiền quá dễ dàng, chẳng khác nào đang chiếm lợi từ chúng.

Được thôi.

Ngay trong đêm, tôi thu dọn toàn bộ hành lý.

Sáng hôm sau, vừa nhìn thấy căn phòng của tôi đã trống đi quá nửa, con trai tôi cuối cùng cũng hoảng hốt.

01

Tôi tên là Thẩm Thu Bình, năm nay sáu mươi hai tuổi.

Trước khi nghỉ hưu, tôi đã làm việc ở một xưởng may suốt mấy chục năm. Bà con hàng xóm đều quen miệng gọi tôi là thợ may Thẩm.

Tôi có một người con trai tên là Lục Chí Thành.

Con dâu tôi, Lâm Nguyệt, là nhân viên văn phòng. Sau khi kết hôn, hai đứa sinh được một cô con gái, đặt tên là Lục Quả Quả.

Bốn năm trước, khi Quả Quả vừa chào đời chưa được bao lâu, Lâm Nguyệt đã ngỏ ý muốn tôi chuyển đến ở cùng để phụ giúp vợ chồng nó chăm con.

Lúc ấy, tôi nghĩ mình cũng đã nghỉ hưu, sức khỏe vẫn còn tốt. Con cái cần giúp đỡ thì làm mẹ, giúp được bao nhiêu hay bấy nhiêu.

Thế là tôi dọn đến nhà con trai.

Từ đó, ngày nào tôi cũng thức dậy lúc sáu giờ sáng, đi chợ, nấu cơm, dọn dẹp nhà cửa.

Đến giờ thì đưa Quả Quả đi học, chiều lại đón cháu về, giặt giũ quần áo, kiểm tra cặp sách.

Hôm nào Lâm Nguyệt tăng ca, tôi đều để phần cơm cho nó.

Lục Chí Thành về muộn, tôi lại hâm nóng thức ăn, ngay cả bát canh cũng để nguội đến nhiệt độ vừa miệng rồi mới mang ra.

Mỗi tháng, vợ chồng chúng đưa tôi 3.600 tệ làm tiền sinh hoạt.

Tiền mua gạo, mua dầu ăn, thực phẩm, rồi cả những vật dụng thiết yếu trong nhà, tất cả đều trích từ khoản ấy.

Nếu không đủ, tôi tự lấy tiền túi bù vào.

Lương hưu của tôi mỗi tháng được 4.300 tệ. Bình thường, tôi cũng chẳng nỡ tiêu xài hoang phí.

Đi chợ, tôi luôn lựa những món vừa rẻ vừa tươi.

Quả Quả thích ăn tôm, tôi liền bớt mua thịt vài bữa, dành tiền mua tôm cho cháu.

Trẻ con lớn nhanh, quần đồng phục mới mặc chẳng bao lâu đã ngắn cũn. Tôi lại lôi máy may ra, tháo sửa cho vừa.

Tay áo vest của Lâm Nguyệt không vừa, tôi cũng giúp nó chỉnh lại.

Cạp quần của Lục Chí Thành bị rộng, tôi tiện tay sửa luôn.

Tôi luôn nghĩ, đã là người một nhà thì đâu cần chuyện gì cũng tính toán rạch ròi.

Chỉ cần các con sống tốt, tôi có vất vả thêm một chút cũng chẳng sao.

Cho đến tối hôm ấy, Triệu Ngọc Phân đến chơi.

Triệu Ngọc Phân là mẹ ruột của Lâm Nguyệt, cũng chính là bà thông gia của tôi.

Bình thường bà ấy sống ở nhà riêng, thỉnh thoảng mới sang thăm con gái.

Hôm đó, tôi làm bốn món ăn, còn hầm thêm một nồi canh sườn.

Quả Quả vừa đi học về đã háo hức đứng bên bàn ăn, chờ được ăn cơm.

Khi Triệu Ngọc Phân bước vào, tôi đang ở trong bếp múc canh.

“Ôi, bà thông gia đến đúng lúc quá! Mau vào ngồi ăn cơm đi.”

Tôi vui vẻ lấy thêm bát đũa cho bà ấy.

Bà ấy nhìn mâm cơm đầy ắp, cười nói:

“Tôi đến đúng bữa thật đấy, lại phải phiền bà lấy thêm cho tôi bát cơm rồi.”

Tôi xua tay:

“Phiền phức gì đâu, trong nồi vẫn còn nhiều mà.”

Đúng lúc ấy, Lục Chí Thành cũng từ trong phòng đi ra.

“Mẹ, mẹ ngồi xuống ăn đi. Cơm nước đã có sẵn cả rồi.”

Lâm Nguyệt cũng góp lời:

“Đúng đấy! Bình thường vợ chồng con đi làm về, đến bát canh mẹ cũng để nguội sẵn cho vừa uống. Đúng là không đâu thoải mái bằng ăn cơm nhà.”

Nghe những lời ấy, lòng tôi vui lắm.

Vất vả cả ngày trời, chỉ cần con cái nói được một câu dễ nghe, tôi đã cảm thấy công sức của mình không uổng phí.

Nào ngờ, bữa cơm mới ăn được một nửa, Triệu Ngọc Phân bỗng đặt đũa xuống.

“Nói thật nhé, bà Thu Bình đúng là đảm đang.”

“Nào là trông cháu, nấu cơm, lại còn dọn dẹp nhà cửa sạch sẽ, gọn gàng.”

Tôi mỉm cười khiêm tốn.

“Ôi dào, cũng chỉ là mấy việc nhà bình thường thôi mà.”

Triệu Ngọc Phân gắp một miếng sườn, rồi tiếp tục:

“Bà ấy ở ngay trong nhà con trai mình, mỗi tháng còn được đưa 3.600 tệ tiền sinh hoạt. Mua gạo, mua dầu, mua rau cũng lấy từ khoản đó.”

“Cuộc sống như thế thì còn gì sung sướng bằng!”

Đôi đũa trong tay tôi khựng lại.

Bà ấy nói những lời ấy với vẻ mặt tươi cười, cứ như đang kể một chuyện hết sức bình thường.

Nhưng tôi nghe thế nào cũng không thấy vui nổi.

Tôi còn chưa kịp lên tiếng, Lâm Nguyệt đã nhanh nhảu tiếp lời:

“Mẹ nói đúng đấy ạ.”

Nó đặt đũa xuống, quay sang nhìn tôi.

“Mẹ, từ nay để con tự đi chợ, tự nấu cơm. Mỗi tháng mẹ trả lại cho vợ chồng con 3.600 tệ nhé.”

Tôi sững người.

Lục Chí Thành vội chen vào:

“Mẹ, mẹ nói thật đấy ạ?”

Triệu Ngọc Phân cười, xua tay.

“Tôi cũng có lương hưu mà. Mua ít thức ăn cho con cháu, chẳng lẽ còn phải ngửa tay xin tiền chúng nó hay sao?”

“Sau này cứ để tôi lo chuyện cơm nước.”

Tôi cúi nhìn mâm cơm trước mặt, bỗng nhiên chẳng còn chút khẩu vị nào.

Suốt bốn năm qua, tôi thức khuya dậy sớm, đôi tay gần như chưa từng được ngơi nghỉ.

Vậy mà giờ đây, chỉ sau một bữa cơm, tôi lại trở thành kẻ chiếm lợi từ con cái.

Tôi không muốn tranh cãi nữa.

“Được thôi.”

“Khoản 3.600 tệ của tháng sau, các con cứ chuyển cho mẹ như mọi khi. Mẹ sẽ chuyển trả lại ngay.”

Dường như Lâm Nguyệt không ngờ tôi lại đồng ý dễ dàng đến vậy.

Nó ngẩn ra một lát, rồi lập tức nở nụ cười.

“Vậy chúng ta thống nhất như thế nhé!”

Lục Chí Thành cũng thở phào nhẹ nhõm.

“Mẹ, từ giờ mẹ cứ nghỉ ngơi cho khỏe.”

Tôi gật đầu.

“Ừ, nghỉ ngơi cho khỏe.”

Bốn chữ ấy, tôi ghi nhớ rất rõ.

02

Sáng hôm sau, tôi vẫn dậy sớm chuẩn bị bữa sáng như thường lệ.

Quả Quả thích ăn trứng, tôi luộc hai quả.

Lục Chí Thành thích ăn cháo, tôi nấu cả một nồi.

Trước khi đi làm, Lâm Nguyệt còn tiện tay đưa cho tôi một bộ quần áo.

“Mẹ, mẹ tiện tay mang bộ này đi giặt giúp con nhé.”

Tôi ngước mắt nhìn nó.

“Từ nay mẹ chỉ giặt quần áo của mình thôi.”

Nụ cười trên mặt Lâm Nguyệt lập tức nhạt đi.

“Cơm còn chưa ăn xong mà mẹ đã bắt đầu phân chia rạch ròi rồi à? Mới nói chuyện trả tiền thôi, mẹ đã không chịu làm việc nữa sao?”

Tôi đặt bát xuống.

“Chẳng phải hôm qua các con nói từ nay sẽ để bà Triệu lo mọi việc sao?”

“Đã không cần đưa tiền sinh hoạt cho mẹ nữa, vậy những việc ấy cũng nên giao lại cho người khác chứ.”

Nó nhíu mày.

“Nhưng mẹ cũng ăn cơm trong nhà này mà. Chẳng lẽ mẹ định không động tay vào bất cứ việc gì?”

Tôi bình thản nhìn nó.

“Mẹ đi chợ, nấu cơm, múc canh, những việc ấy không tính là làm à?”

“Con rửa giúp mấy cái đĩa đi, vừa hay vận động một chút cho khỏe người.”

Lâm Nguyệt nghẹn họng, không biết đáp lại thế nào.

Đúng lúc ấy, Lục Chí Thành từ trong phòng bước ra.

Thấy hai mẹ con lại lời qua tiếng lại, nó vội đứng ra hòa giải.

“Mẹ, mẹ bớt nói vài câu đi.”

Tôi chẳng buồn để ý.

Ăn sáng xong, tôi chỉ rửa chiếc bát mình vừa dùng, còn lại đều để bên cạnh bồn rửa.

Lâm Nguyệt đứng đó, sắc mặt càng lúc càng khó coi.

Nhưng cuối cùng nó cũng chẳng làm gì được tôi.

Bởi vì nó còn phải vội đi làm.

Đến chiều, khi tôi vừa chuẩn bị ra ngoài, Lâm Nguyệt lại gọi giật lại.

“Mẹ, chiều mai con phải về nhà lấy ít quần áo, tiện thể mang thuốc sang cho bố con.”

“Quả Quả tan học lúc bốn giờ mười phút. Mẹ nhớ đến cổng phía Nam đón con bé nhé.”

Tôi đáp:

“Chiều mai mẹ có việc rồi.”

Nó sững người.

“Mẹ có việc gì cơ?”

“Việc riêng của mẹ.”

“Mẹ nghỉ hưu rồi, còn có chuyện gì quan trọng đến thế chứ?”

Nghe câu ấy, lòng tôi lạnh đi một nửa.

Hóa ra, trong mắt con dâu, chỉ cần tôi đã nghỉ hưu thì phải luôn sẵn sàng có mặt bất cứ lúc nào chúng cần.

Tôi không còn đi làm, chẳng lẽ không được có cuộc sống riêng?

Lục Chí Thành đứng bên cạnh lên tiếng khuyên vợ:

“Mẹ có việc thì cứ để mẹ đi. Chuyện đón con, vợ chồng mình tự tìm cách giải quyết.”

Lâm Nguyệt lập tức tỏ vẻ khó chịu.

“Mẹ em còn phải chạy qua chạy lại giữa hai nhà. Mẹ anh có việc thì mọi người bảo cứ để bà đi, còn em có việc thì lại phải xem có quan trọng hay không à?”

“Những lần em đột xuất tăng ca, chẳng phải trước giờ đều có mẹ anh đón con giúp sao?”

Càng nói, nó càng hăng.

“Với lại, trẻ con đến giờ tan học thì phải có người đón chứ! Chẳng lẽ để con bé đứng chờ ngoài cổng trường à?”

Tôi nhìn nó, không buồn giải thích thêm.

Đúng là trẻ con tan học thì phải có người đón.

Nhưng Quả Quả có cả bố lẫn mẹ.

Tại sao hễ có chuyện gì, người đầu tiên chúng nghĩ đến luôn là tôi?

Thấy tôi không đồng ý, Lâm Nguyệt lại đổi giọng:

“Hay là thế này, mẹ ra ngoài mua ít thức ăn, tiện đường đón Quả Quả về luôn. Về nhà vừa đúng lúc nấu cơm.”

Tôi trả lời dứt khoát:

“Mẹ không đi chợ, cũng không nấu cơm nữa.”

“Chẳng phải chính các con bảo mẹ cứ nghỉ ngơi sao?”

Mặt Lâm Nguyệt đỏ bừng vì tức giận.

“Nhưng đâu thể hiểu như thế được!”

“Con có bảo mẹ từ nay không cần quan tâm đến bất cứ việc gì đâu!”

Tôi nhìn thẳng vào mắt nó.

“Vậy con nói mẹ nghe xem, rốt cuộc những việc nào là trách nhiệm của mẹ?”

Lâm Nguyệt há miệng, nhưng mãi chẳng thốt ra được câu nào.

Cuối cùng, nó chỉ ném lại một câu:

“Mẹ đừng có lấy chuyện của trẻ con ra để giận dỗi.”

Tôi không hề giận dỗi.

Tôi chỉ vừa mới hiểu rõ một chuyện.

Chúng muốn tôi được nghỉ ngơi, nhưng không phải nghỉ ngơi thật sự.

Chúng muốn tiết kiệm 3.600 tệ mỗi tháng, nhưng lại chẳng muốn tự tay làm thêm dù chỉ một việc.

Nếu đã như vậy, tôi sẽ phân chia từng chuyện cho thật rạch ròi.

03

Mấy ngày tiếp theo, căn nhà lập tức rối tung rối mù.

Trước kia, mới hơn sáu giờ sáng, tôi đã nấu xong cháo, luộc xong trứng, ngay cả cặp sách của Quả Quả cũng được kiểm tra đầy đủ.

Còn bây giờ, ai dậy muộn thì tự tìm cách giải quyết.

Một buổi sáng, Lâm Nguyệt không tìm thấy kéo, liền quay sang hỏi tôi để ở đâu.

Tôi chỉ đáp:

“Chẳng phải tối qua con tự dọn đồ sao?”

Một lát sau, nó lại cuống cuồng đi tìm hộp bút màu của Quả Quả.

Tôi nhắc:

“Bút màu để trong cặp sách ấy. Cứ xem danh sách đồ dùng học tập mà chuẩn bị.”

Lâm Nguyệt chạy hết phòng này sang phòng khác, bận đến mức ngay cả bữa sáng cũng không kịp ăn.

Lục Chí Thành cũng chẳng khá hơn là bao.

Trước kia, mỗi lần tan làm về nhà, nó chỉ việc ngồi xuống bàn là có cơm nóng canh ngọt.

Bây giờ, nó phải tự hâm thức ăn, tự dọn bát đũa, thỉnh thoảng còn phải giặt đồng phục cho con gái.

Có một tối, cổ áo đồng phục của Quả Quả bị bẩn.

Lâm Nguyệt cầm chiếc áo đưa đến trước mặt tôi.

“Mẹ, mẹ giặt giúp con phần cổ áo này nhé. Sáng mai Quả Quả còn phải mặc đi học.”

Lúc ấy, tôi đang ngồi sắp xếp lại chùm chìa khóa căn nhà cũ của mình.

Tôi không ngẩng đầu, chỉ đáp:

“Mẹ không giặt.”

“Có mỗi cái áo thôi mà, giặt một chút thì có gì vất vả đâu?”

Tôi ngước lên nhìn nó.

“Vậy con cứ tự mang đi ngâm. Muốn ngâm bao lâu cũng được.”

Lâm Nguyệt tức tối đặt phịch chiếc áo xuống cạnh bồn rửa.

“Mẹ nhất định phải làm đến mức này sao?”

Tôi bình thản đáp:

“Mẹ có cố tình làm khó ai đâu.”

“Con bé có cả bố lẫn mẹ. Áo cũng đang nằm ngay trong tay con.”

“Thế mà con cứ một mực gọi mẹ ra giặt. Rốt cuộc là ai mới là người không chịu làm việc?”

Lâm Nguyệt im bặt.

Tôi cũng chẳng nói thêm, đứng dậy trở về phòng.

Sáng hôm sau, Quả Quả phải mặc một bộ đồng phục khác đến trường.