Tôi tên là Tô Vãn, bốn mươi ba tuổi, làm việc ở tập đoàn Hằng Viễn được mười hai năm.
Hôm nay, tôi bị sa thải.
Giám đốc nhân sự Lâm Vi đẩy tờ thỏa thuận nghỉ việc đến trước mặt tôi, tay cô ấy còn hơi run.
“Chị Tô, cái này… là ý của cấp trên.”
Tôi liếc nhìn một cái. Đền bù N+1, tính theo mức lương cơ bản thấp nhất.
“Được.”
Tôi ký tên.
Lâm Vi sững lại, có lẽ không ngờ tôi lại dứt khoát đến thế.
“Chị Tô, chị không… đấu tranh thêm một chút sao?”
Tôi đặt bút xuống.
“Đấu tranh cái gì?”
Cô ấy há miệng, nhưng không thốt nên lời.
Tôi đứng dậy, cầm chiếc cốc uống nước của mình, quay về chỗ ngồi dọn đồ.
Trong ngăn kéo chẳng có mấy đồ cá nhân. Một chiếc bình giữ nhiệt, một hộp trà, và một bức tranh con gái tôi vẽ hồi nhỏ.
Dọn xong trong đúng ba phút.
Tôi bắt đầu bàn giao.
Tài liệu quy trình của phòng hành chính nằm ở thư mục thứ ba ổ D, bảng so sánh nhà cung cấp của phòng thu mua nằm trên ổ đĩa chung, biểu mẫu đối chiếu sổ sách của phòng tài chính là do tôi tự tạo, bảng thống kê chuyên cần của phòng nhân sự tháng nào tôi cũng tiện tay làm giúp, lịch trình sự kiện của phòng marketing tôi vẫn luôn theo dõi, bảng tiến độ dự án của phòng kỹ thuật cũng là tôi cập nhật, hệ thống phân loại khiếu nại của phòng chăm sóc khách hàng là do tôi xây dựng, và biên bản họp của văn phòng tổng giám đốc vẫn luôn do tôi viết.
Tổng cộng tám phòng ban.
Người tiếp nhận là trưởng nhóm vận hành Trần Lỗi.
Cậu ta nhìn danh sách công việc tôi liệt kê, biểu cảm trên mặt từ hoang mang chuyển sang khiếp sợ, cuối cùng biến thành một sự tái nhợt khó tả.
“Chị Tô, những việc này… toàn bộ đều do một mình chị làm sao?”
“Ừ.”
“Việc của tám phòng ban?”
“Cũng không hẳn là tất cả, chỉ là những việc họ không biết làm hoặc không muốn làm, dần dần đều đổ hết về chỗ chị.”
Trần Lỗi lật xem danh sách, trọn vẹn mười hai trang.
“Chị Tô, một mình em không nhận nổi đâu.”
“Vậy cậu đi mà nói với cấp trên.”
Tôi đeo balo lên, rời đi.
Vào thang máy, tôi gặp Lâm Vi.
Cô ấy nhìn tôi với vẻ mặt rất phức tạp.
“Chị Tô, nói thật thì quyết định cắt giảm chị không phải do em đưa ra. Phó tổng giám đốc mới đến nói muốn tối ưu hóa bộ máy nhân sự, vị trí của chị… anh ta cảm thấy khả năng thay thế rất cao.”
“Phó tổng giám đốc nào?”
“Chu Hàn. Mới đến tháng trước, đào từ công ty đối thủ sang.”
Tôi gật đầu.
“Anh ta đã xem nội dung công việc của tôi chưa?”
Lâm Vi im lặng hai giây.
“Anh ta nói, một chuyên viên hành chính bình thường mà lại nhận mức lương cấp trưởng nhóm, thế là không hợp lý.”
Tôi bật cười.
“Vậy thì không hợp lý đi.”
Thang máy xuống đến tầng một.
Tôi bước ra khỏi cổng tập đoàn Hằng Viễn, bên ngoài trời đang mưa.
Cơn mưa tháng Ba, không lớn nhưng buốt lạnh.
Tôi không mang ô. Đứng ở cửa đợi một lát rồi gọi xe về nhà.
Mười hai năm.
Nói đi là đi.
**Chương 2**
Lúc về đến nhà, con gái tôi là Tô Niệm vẫn chưa tan học.
Tôi thay quần áo, rang bát cơm trứng, ăn xong thì mở máy tính.
Thất nghiệp rồi, phải tìm công việc mới thôi.
Bốn mươi ba tuổi, nữ giới, bằng cử nhân, công việc gần nhất là chuyên viên hành chính. Bản CV viết ra, đến chính tôi nhìn còn thấy chẳng có chút sức cạnh tranh nào.
Nhưng tôi vẫn nghiêm túc cập nhật lại nó.
Điện thoại báo tin nhắn, là Trần Lỗi gửi WeChat.
“Chị Tô, bảng so sánh nhà cung cấp của bên thu mua nằm ở thư mục nào vậy? Em tìm không thấy.”
Tôi đáp: “Ổ đĩa chung, lớp thứ hai, tên file là ‘Đánh giá tổng hợp nhà cung cấp 2024’.”
Mười phút sau, lại có tin nhắn.
“Chị Tô, biểu mẫu đối chiếu của phòng tài chính không mở được, báo phải nhập mật khẩu.”
Tôi đáp: “Mật khẩu là heng2019yuan.”
Hai mươi phút sau.
“Chị Tô, chị Triệu trưởng phòng marketing bảo tuần sau có sự kiện mà trên lịch trình không thấy có, chị ấy bảo trước giờ toàn là chị xếp lịch à?”
Tôi đáp: “Ngày 25 hàng tháng chị sẽ nhập trước lịch sự kiện của tháng sau. Tháng này chị nghỉ rồi, em bảo chị Triệu đưa chi tiết để tự nhập đi.”
Trong vòng một tiếng đồng hồ, Trần Lỗi gửi cho tôi mười bảy tin nhắn.
Sau tin nhắn thứ mười bảy, tôi nhắn lại một câu.
“Trần Lỗi, chị đã nghỉ việc rồi.”
Cậu ta gửi một cái icon khóc òa.
“Chị Tô, em thật sự không kham nổi.”
Tôi không trả lời nữa.
Sáu giờ tối, con gái tôi về.
Tô Niệm năm nay học lớp mười một, học lực khá giỏi, tính cách giống tôi, ít nói nhưng có chính kiến.
Thấy tôi ở nhà, con bé khựng lại một chút.
“Mẹ, sao hôm nay mẹ về sớm thế?”
“Mẹ nghỉ việc rồi.”
“Bị đuổi ạ?”
Đứa trẻ này cái gì cũng hiểu.
“Ừ.”
Con bé đặt balo xuống, đi tới ngồi cạnh tôi.
“Đền bù được bao nhiêu?”
“N+1, cỡ mười lăm vạn.”
“Đủ cho mẹ con mình sống bao lâu?”
“Cộng thêm tiền tiết kiệm, tiêu xài tằn tiện thì sống ổn hơn nửa năm.”
Tô Niệm gật đầu.
“Mẹ đừng vội, cứ từ từ mà tìm.”
Tôi xoa đầu con. Đứa trẻ này từ nhỏ đã không để tôi phải lo lắng nhiều. Bố nó bỏ đi năm nó ba tuổi, bảo là ra nước ngoài phát triển, rồi đi biền biệt không bao giờ trở lại.
Chỉ có hai mẹ con tôi nương tựa vào nhau suốt mười bốn năm qua.
Chín giờ tối, chị Lưu đồng nghiệp cũ gọi điện thoại cho tôi.
“Tô Vãn, em thật sự bị đuổi à? Cả công ty nổ tung rồi em có biết không?”
“Nổ tung chuyện gì?”
“Ngày đầu tiên Trần Lỗi tiếp nhận công việc của em, hệ thống chăm sóc khách hàng bị sập, cậu ta không biết sửa. Bảng tiến độ của dự án phòng kỹ thuật không ai cập nhật, hai dự án suýt nữa thì đụng lịch nhau. Ngày mai phòng tổng giám đốc có cuộc họp hội đồng quản trị, tài liệu họp không ai chuẩn bị, sếp Hà nổi trận lôi đình.”
Tôi dựa lưng vào ghế sofa, lẳng lặng nghe chị ấy nói.
“Sếp Hà có biết những việc đó là do em làm không?”
“Không biết. Ông ấy chỉ biết hôm nay cả công ty loạn cào cào, gọi Lâm Vi lên hỏi chuyện gì xảy ra. Lâm Vi bảo là do sa thải em. Sếp Hà nói sa thải một chuyên viên hành chính thì sao lại thành ra thế này? Lâm Vi bảo—”
Chị Lưu ngập ngừng một lát.
“Lâm Vi bảo gì?”
“Lâm Vi bảo: Cô ấy không phải là chuyên viên hành chính, cô ấy là Tô Vãn.”
**Chương 3**
Sáng sớm hôm sau, Trần Lỗi gọi điện.
Không gửi WeChat nữa mà gọi điện trực tiếp.
“Chị Tô, hệ thống phân loại khiếu nại khách hàng em không xử lý nổi, cá hệ thống quản trị đó đăng nhập kiểu gì ạ?”
“Chị từng để lại tài liệu hướng dẫn cho bên IT, em tìm họ mà lấy.”
“Bên IT bảo không có.”
“Chị đã viết rồi. Nằm trong kho dữ liệu nội bộ, tìm từ khóa ‘Sổ tay thao tác hệ thống CSKH’.”
Đầu dây bên kia vang lên tiếng gõ bàn phím lạch cạch.
“Không tìm thấy.”
“Thế thì chắc bị ai xóa mất rồi.”
Giọng Trần Lỗi nghe như người ba ngày chưa ngủ.
“Chị Tô, chị có thể về công ty một chuyến được không? Một chuyến thôi, giúp em sắp xếp lại mấy thứ này.”
“Trần Lỗi, thủ tục nghỉ việc của chị làm xong hết rồi.”
“Em biết, em chỉ là… Chị Tô, em xin chị đấy.”
Một người đàn ông ba mươi lăm tuổi, lại phải thốt ra ba chữ “em xin chị” qua điện thoại.
Tôi im lặng vài giây.
“Thôi bỏ đi.”
Cúp máy xong, tôi lướt xem các ứng dụng tuyển dụng.
Tôi nộp ba bản CV: một vị trí trưởng phòng hành chính, một chánh văn phòng, một trợ lý vận hành.
Bốn mươi ba tuổi, trên thị trường không có nhiều vị trí sẵn sàng nhận.
Buổi trưa, Lâm Vi nhắn tin.

