Tôi liếc nhìn lão Lý một cái.
Hắn gạt tàn thuốc xuống đất, mặt không chút biểu cảm.
Chủ nhiệm Trương đẩy xấp giấy trên bàn sang.
“Đây là thông báo yêu cầu chỉnh đốn, cô ký tên vào, rồi viết thêm một bản kiểm điểm, sau này chú ý một chút là được.”
Tôi cúi xuống nhìn.
Trên thông báo chỉnh đốn viết: Do vệ sinh nhà ăn và chất lượng bữa ăn nhiều lần không đạt tiêu chuẩn, yêu cầu bên nhận thầu lập tức chỉnh đốn, khấu trừ tiền cọc một vạn tệ.
Lại là một vạn.
Cộng thêm một vạn trước đó, hai vạn tiền cọc đã bị trừ sạch.
Không còn một đồng.
Tôi làm việc ba tháng, mỗi tháng kiếm bảy tám nghìn, tổng cộng kiếm được hơn hai vạn.
Trừ sạch tiền cọc, coi như làm không công.
Tôi nhìn chằm chằm tờ giấy đó, tay không nhúc nhích.
“Ký tên, rồi viết bản kiểm điểm, chuyện này coi như lật qua trang mới.” Chủ nhiệm Trương lại nói thêm lần nữa.
Trong văn phòng rất yên tĩnh.
Gió điều hòa thổi ra hơi lạnh.
Lão Lý dụi tắt đầu lọc thuốc lá vào gạt tàn, dựa lưng vào ghế nhìn tôi, khóe miệng hơi nhếch lên.
Tôi hiểu được ý nghĩa của độ cong đó.
Hắn đang đợi tôi cúi đầu.
Đợi tôi ký tên, đợi tôi viết kiểm điểm, đợi tôi nhận thua.
Sau đó tiếp tục làm, tiếp tục bị hắn chèn ép, cho đến khi chính tôi không trụ nổi nữa, lủi thủi cuốn gói ra đi.
Nhà ăn trống chỗ, em vợ hắn sẽ thuận lợi tiếp quản.
Tôi nhớ lại những lời anh Lưu nói với tôi.
Nhớ lại cảnh lão Lý dẫn em vợ hắn đi khắp nơi dò hỏi chuyện nhà ăn.
Nhớ lại chuyện hắn hai tháng trời không nộp một đồng tiền ăn nào.
Nhớ lại năm người công nhân bị hắn kéo tới diễn kịch kêu xót ruột.
Tôi cầm tờ thông báo chỉnh đốn lên.
Chủ nhiệm Trương tưởng tôi định ký tên, liền đưa bút sang.
Tôi không nhận bút.
Tôi gập đôi tờ thông báo lại, đặt lại lên bàn.
Sau đó cởi tạp dề trên hông xuống.
Tạp dề là do tôi tự mua, dùng ba tháng rồi, trên đó dính đầy vết dầu mỡ.
Tôi vo tròn cái tạp dề lại, vứt mạnh lên bàn.
“Tôi không làm nữa.”
Chủ nhiệm Trương sững sờ.
Phó chủ nhiệm cũng sững sờ.
Khóe miệng lão Lý cứng đờ ở đó.
“Châu Mẫn, cô đừng kích động.”
“Không kích động.” Tôi nói, “Tôi tính toán sổ sách cả rồi, ba tháng làm không công, còn tốn sức. Hai vạn tiền cọc ông trừ rồi, được, trừ thì trừ. Kiểm điểm tôi không viết, cơm tôi cũng không nấu nữa.”
“Hợp đồng của cô vẫn chưa hết hạn.”
“Trong hợp đồng có một điều khoản, hai bên có thể thông báo bằng văn bản trước ba mươi ngày để chấm dứt hợp đồng. Nhưng trong hợp đồng cũng có một điều khoản khác, bên A vô cớ khấu trừ tiền cọc, bên B có quyền lập tức chấm dứt.”
Chủ nhiệm Trương không ngờ tôi lại từng đọc kỹ hợp đồng.
Bọn họ đều tưởng tôi chỉ là một người đàn bà chỉ biết xào rau.
“Cô thế này là bỏ gánh giữa đường.”
“Không phải bỏ gánh, là cắt lỗ.”
Tôi nhìn về phía lão Lý.
“Anh Lý, anh nợ tôi một nghìn hai tiền ăn, phiền anh thanh toán cho.”
Sắc mặt lão Lý thay đổi.
“Tiền ăn gì chứ?”
“Ba tháng, mỗi ngày hai bữa, một bữa mười tệ, anh không trừ qua lương, cũng không nộp tiền mặt. Chín mươi ngày, một nghìn tám trăm tệ. Giữa chừng anh có hai mươi ngày đi công tác hoặc xin nghỉ không ăn ở công trường, trừ đi bốn trăm, còn lại một nghìn tư. Trước đó tôi bảo một nghìn hai, là tính thiếu mất hai trăm, giờ tính lại cho chuẩn.”
Tôi lấy từ trong túi ra tờ hóa đơn viết tay, đặt lên bàn.
“Ghi chép lấy cơm mỗi ngày tôi đều giữ, trước cửa sổ có camera, lần nào anh lấy cơm tôi cũng chụp lại rồi.”
Mặt lão Lý từ đỏ chuyển sang trắng bệch.
Chủ nhiệm Trương nhìn tôi, lại nhìn lão Lý.
“Thôi được rồi, chuyện này để nói sau. Châu Mẫn, cô nghĩ kỹ lại đi, đừng kích động nhất thời.”
“Không cần nghĩ nữa. Ngày mai tôi sẽ dọn đồ đi, xoong nồi bếp núc để lại hết cho các người.”
Tôi quay người bước ra khỏi văn phòng.
Phía sau không một ai gọi tôi lại.
Trở lại nhà ăn, tôi đứng trước bếp lò.
Ba tháng qua, cái bếp này tôi đã nhóm lửa hơn hai trăm bảy mươi lần.
Tôi sờ tay lên mép bếp, lớp tôn sắt bị lửa nướng cho đen thui.
Bữa tối tôi không nấu.
Bữa tối của hơn sáu mươi con người, không còn nữa.
05
Tối hôm đó, cả công trường náo loạn.
Hơn sáu giờ, lục tục có công nhân đến trước cửa nhà ăn để xem.
Cửa khóa.
Cửa sổ đóng.
Đèn không bật.
Có người đập cửa gọi, chị Châu ơi, hôm nay không dọn cơm à?
Tôi đang dọn dẹp đồ đạc bên trong, không đáp lời.
Anh Tôn gọi điện thoại cho tôi.
“Chị Châu, tình hình thế nào? Sao lại không mở cửa?”
“Tôi không làm nữa.”
“Vì chuyện của lão Lý à?”
“Chủ nhiệm Trương trừ của tôi hai vạn tiền cọc, bắt tôi viết kiểm điểm. Tôi không viết.”
“Trừ hết cả hai vạn luôn á?”
“Trừ sạch.”
Anh Tôn chửi thề một câu.
“Thế này thì đen tối quá rồi. Cơm chị nấu cả cái công trường này ai mà chẳng khen ngon? Chỉ có mỗi cái lão Lý đó, suốt ngày bới bèo ra bọ.”
“Anh Tôn, tôi đi rồi, mọi người xem thử gần đây có chỗ nào khác để ăn cơm không.”
“Gần đây thì làm gì có chỗ nào ăn, quán cơm hộp gần nhất đi xe máy điện cũng phải mất mười phút.”
“Vậy đành chịu khó chạy một chuyến vậy.”
Cúp điện thoại, tôi tiếp tục dọn dẹp.
