Giờ nghỉ trưa, tôi trò chuyện với cô y tá mới đến, cô ta nhẹ nhàng nói:
“Tôi là biên chế chính thức, được bệnh viện tuyển thẳng vào.”

Tôi sững người ngay lập tức, ngực như bị thứ gì đó chặn lại, không nói nên lời.

Mỗi lần viện có tuyển dụng riêng, tôi đều là người đầu tiên đăng ký, nhưng lần nào cũng bị một câu “không phù hợp điều kiện” chặn ngay ngoài cửa.

Sau khi tốt nghiệp cao đẳng, tôi đã tận tụy làm việc ở khu điều dưỡng cán bộ này suốt sáu năm.

Những lãnh đạo quan trọng trong khu bệnh phòng trọng điểm đều do tôi phụ trách, các lão lãnh đạo cũng chỉ tin tưởng tôi.

Thế nhưng đến giờ, tôi vẫn chỉ là nhân viên phái cử lao vụ, cầm đồng lương ít ỏi, đến cả tư cách đăng ký thi cũng không có.

Người mới vừa đến đã có biên chế chính thức, còn tôi cắn răng chịu đựng tròn sáu năm, ngay cả ngưỡng cửa cũng không chạm tới.

Tim đã lạnh hẳn, tôi lập tức nộp đơn xin nghỉ việc.

Trưởng khoa điều dưỡng ngây ra: “Làm tốt thế này rồi, sao đột nhiên lại muốn đi?”

Tôi chỉ bình tĩnh đáp: “Không muốn đợi nữa.”

1.

Trưởng khoa điều dưỡng thở dài, giọng điệu dịu lại: “Tôi biết em tốt nghiệp xong là tới đây, đợi tuyển dụng riêng trong viện suốt sáu năm, vẫn luôn tận tâm tận lực. Nhưng biên chế trong viện chỉ có bấy nhiêu, không có học vấn, không có chỗ dựa thì cơ bản chẳng trông mong gì được, lương cũng chỉ có thể trả theo tiêu chuẩn nhân viên phái cử lao vụ, mọi người đều như nhau.”

“Tôi biết, nghiệp vụ của em tốt, chăm sóc các lão lãnh đạo rất chu đáo, trong viện đều nhìn thấy cả……”

“Trưởng khoa.”

Tôi cắt lời bà ấy, “Những cán bộ đã về hưu, ăn uống, sinh hoạt, cho thuốc, đút cơm toàn là tôi trông nom, ban đêm có tình huống đột xuất cũng lần nào tôi cũng trực thay, nhưng sáu năm rồi, tôi có được một lần cơ hội thăng chức nào chưa?”

Sắc mặt trưởng khoa điều dưỡng lập tức cứng lại.

Sáu năm này, tôi coi những cán bộ đã về hưu ấy như người nhà mà chăm sóc, gọi là có mặt ngay, chu đáo đến từng ly từng tí, dù mệt đến mức thẳng lưng cũng không dám lơi lỏng.

Nhưng cuối cùng đổi lại chỉ là mức lương cơ bản ít ỏi và bản hợp đồng phái cử lao vụ mãi mãi, giấy khen tiên tiến thì tích được cả đống, mà ngay cả mép của cơ hội thăng chức cũng không chạm tới.

“Trong viện có quy định của trong viện.” Bà ta hắng giọng, “Biên chế đang căng, chỉ có thể từ từ chờ.”

“Chờ sáu năm rồi, ngay cả một tia hy vọng cũng không có.”

Giọng tôi bình thản, “Tôi đã dẫn bốn đợt người mới, họ thì hoặc chuyển chính, hoặc điều sang vị trí khác, chỉ riêng tôi vẫn đứng yên tại chỗ.”

“Tháng trước, cô y tá mới tới đã vào biên chế trực tiếp, còn tôi thì ngay cả tư cách đăng ký cũng không có.”

Trưởng khoa điều dưỡng thở dài: “Em cứ thông cảm một chút đi, biên chế của khu điều dưỡng chúng ta đang căng……”

“Tôi thông cảm.” Tôi đứng lên, “Cho nên tôi không muốn hao mòn ở đây nữa.”

Sắc mặt trưởng khoa điều dưỡng trầm xuống: “Em nói vậy là không đúng rồi, viện bồi dưỡng em suốt sáu năm, em nói đi là đi, quá vô lương tâm!”

“Vô lương tâm?”

Tôi cười, đáy mắt đầy lạnh lẽo, “Ba năm liên tiếp tôi không nghỉ phép năm, vì trong viện bận, tôi liên tiếp hai tháng ở luôn trong phòng bệnh, ba cái Tết đều không về nhà, chỉ để chăm sóc mấy vị lão lãnh đạo, cuối cùng chỉ đổi được một câu khen miệng.”

“Thậm chí một xu tiền thưởng cũng không có.”

“Năm ngoái tôi sốt đến mức toàn thân mềm nhũn, vẫn cố gắng chăm sóc vị thủ trưởng cũ đến nghỉ dưỡng, vì người khác đều không được, thủ trưởng chỉ nhận tôi. Bây giờ lương của tôi ít ỏi, chị còn nói với tôi về lương tâm?”

Trưởng khoa điều dưỡng sầm mặt: “Viện cho em cơ hội làm việc, cho em tích lũy kinh nghiệm, em phải biết cảm ơn.”

Tôi nhìn bà ta, chút hy vọng cuối cùng cũng tắt hẳn.

Tôi cầm đồng lương thấp nhất, làm công việc hầu hạ vất vả nhất, dốc hết tâm sức, vậy mà vẫn luôn bị gạt ra ngoài biên chế.

Cái gọi là cơ hội làm việc, chẳng qua chỉ là sự bóc lột rẻ mạt.

“Tôi hiểu rồi.”

“Cảm ơn chị, trưởng khoa.”

Tôi xoay người rời khỏi văn phòng.

Cảm ơn chị, vì đã để tôi nhìn rõ hoàn toàn.

Ở đây, từ trước đến nay, chưa từng có, và cũng sẽ không bao giờ có chỗ cho tôi.

Tôi đi đến cuối hành lang hít thở một chút, muốn bình tĩnh lại nỗi bức bối trong lòng.

Đi ngang qua văn phòng trưởng khoa điều dưỡng, cửa không đóng chặt, bên trong truyền ra giọng của người mới là Tiểu Lâm.

“Trưởng khoa cứ yên tâm, chuyện ăn uống sinh hoạt, chăm sóc và những điều kiêng kỵ của mấy vị lãnh đạo em đều nhớ hết rồi, mấy hôm trước chị còn đặc biệt dẫn em thực hành mấy lần.”

“Ừ, Tiểu Lâm lanh lợi, vừa nghe đã hiểu.”

Giọng trưởng khoa điều dưỡng mang theo sự tán thưởng rõ rệt, “Làm tốt nhé, sang năm tôi lên làm chủ nhiệm phòng điều dưỡng, vị trí trưởng khoa, tôi giữ sẵn cho em.”

Tôi vốn định lặng lẽ đi qua, không muốn nghe nữa.

“Cảm ơn trưởng khoa!” Tiểu Lâm lập tức hạ thấp giọng, “Nhưng vừa nãy em thấy chị Tô đi vào văn phòng của chị, sắc mặt không tốt lắm, hình như là muốn nói chuyện nghỉ việc.”

Trong văn phòng, vang lên một tiếng cười khẩy rất nhẹ.

Bước chân tôi khựng lại, máu toàn thân dường như trong nháy mắt lạnh đi.

“Cô ấy à?” Giọng trưởng khoa điều dưỡng vừa khinh thường vừa chắc chắn, “Trên có người già dưới có con nhỏ, cả nhà đều trông vào đồng lương này mà sống, cô ấy dám thật sự đi sao?”

Câu nói ấy như một con dao, hung hăng đâm vào chỗ mềm yếu nhất trong tim tôi.

Năm đó cùng khóa tốt nghiệp với tôi, phần lớn đều vào bệnh viện hạng ba hạng nhất, sớm đã lên làm hộ lý trưởng, chủ quản.

Chỉ mình tôi ở lại nhà dưỡng bệnh cho cán bộ này, cầm mức lương hơn bốn nghìn, cắn răng chịu đựng suốt đúng sáu năm.

Tôi vẫn luôn cho rằng, tôi chăm sóc các lãnh đạo chu đáo không chút sơ suất, mọi việc đều tận tình, trưởng khoa điều dưỡng ít nhiều cũng sẽ nhớ đến phần cực nhọc và tình nghĩa của tôi.

Hóa ra, tất cả chỉ là tôi tự mình đa tình.

Tôi dựa vào bức tường lạnh ngắt, không nhúc nhích mà nghe cuộc đối thoại bên trong.

“Chẳng qua chỉ là làm mình làm mẩy chút thôi, thấy chúng ta không tranh được biên chế cho cô ấy.”

Trưởng khoa thản nhiên nói: “ Cứ để cô ta nghỉ vài ngày, rồi cô ta sẽ ngoan ngoãn thôi. Ở cái tuổi này của cô ta, cộng thêm gánh nặng gia đình, cô ta đi đâu tìm được cái bát cơm vàng này. ”

Tiểu Lâm vội vàng phối hợp: “Đúng đúng, chị Tô chắc chắn không nỡ đi đâu.”

Trưởng khoa ừ một tiếng, giọng điệu lập tức trở nên thân mật hơn, bắt đầu khuyên nhủ người mới một cách từng bước.

“Em thì khác, còn trẻ, học vấn cao, gia đình lại khá giả, tương lai rộng mở.”

“Đi theo tôi mà học cho tốt, sau này nhà dưỡng bệnh này sớm muộn gì cũng sẽ là thiên hạ của người trẻ các em, trong viện tuyệt đối sẽ không bạc đãi các em đâu.”

Tôi dựa vào tường, chỉ thấy toàn thân lạnh toát, đến đầu ngón tay cũng lạnh ngắt.

Hóa ra sự chăm sóc tận tình tôi duy trì như ngày nào suốt sáu năm, những đêm trực thâu đêm không ngủ, sự kiên trì gánh vác mọi tình huống đột xuất.

Trong mắt họ, chẳng qua chỉ vì tôi có điểm yếu, nên đáng bị tùy tiện bắt nạt.

Chỉ vì tôi phải nuôi gia đình, phải gánh vác trách nhiệm, mà thành ra một quả hồng mềm mặc người ta muốn nắn sao thì nắn.

Đúng lúc này, điện thoại trong túi đột nhiên rung lên, trên màn hình hiện ra một cái tên quen thuộc.

Lão Trần.

Là một vị lãnh đạo cũ từng đến đây dưỡng bệnh một tháng trước đó.

Ông từng giữa đêm bị ngừng thở, chính tôi đã phát hiện và kịp thời cấp cứu cứu ông trở lại.

Tôi đi đến chỗ yên tĩnh nghe máy, đầu dây bên kia truyền đến giọng nói ôn hòa mà đầy khí lực của Lão Trần.

“Tiểu Tô à, tôi là Lão Trần.”

“Bên tôi sắp nghỉ hưu rồi, cấp trên sắp xếp cho tôi đến trung tâm dưỡng bệnh ở Trung Nam Hải để nghỉ dưỡng.”

“Tôi qua đó ở mấy ngày, y tá bên đó chẳng ai cẩn thận, có trách nhiệm như cô, chỉ có cô là tôi tin được.”

“Chế độ đãi ngộ và biên chế bên này tôi đều sắp xếp xong cho cô rồi, cô chuyển qua đây thì làm y tá chuyên trách của tôi, cô có muốn qua không?”

Tôi cầm điện thoại, nghe lời mời chân thành ở đầu dây bên kia, chợt bật cười khẽ một tiếng, trong tiếng cười chất chứa sự tự giễu và giải thoát vô tận.

Tôi cắn răng ở nơi này suốt sáu năm, cầu một chỗ yên ổn và sự tôn trọng mà không được.

Vậy mà người thật sự công nhận tôi, chỉ bằng một câu đã cho tôi chốn về tốt nhất.

Những hình ảnh trước đây lần lượt ùa về.

Năm đầu mới nhận việc, trưởng khoa điều dưỡng vỗ vai tôi nói: “Tiểu Tô, biên chế cứ để nhường cho các nhân viên lớn tuổi trước đã, em còn trẻ, lần sau nhất định ưu tiên em!”

Năm thứ ba, trong đại hội khen thưởng của viện, bà ta công khai khen tôi là trụ cột của phòng điều dưỡng, nhưng vừa quay đầu lại đã nói với tôi rằng tiền thưởng cứ ưu tiên cho vị trí hành chính trước, tôi còn chưa có thành tích, để sau tính.

Năm thứ năm, tôi vẫn không có tư cách tham gia kỳ tuyển dụng nội bộ của viện, bà ta cầm cốc nước khuyên tôi: “Đừng vội, biên chế gì đó không quan trọng, đợi khi hiệu quả kinh doanh của viện tốt lên, tôi sẽ lập tức phát thêm tiền thưởng cho em.”

Tôi hết lần này đến lần khác tin tưởng, hết lần này đến lần khác thỏa hiệp, hết lần này đến lần khác vì cái gọi là yên ổn mà nuốt xuống mọi ấm ức.

Cho đến hôm nay, nghe cô ta coi thường sự cống hiến của tôi như vậy, tính toán cả nỗi khó khăn của tôi như vậy.

Cuối cùng tôi cũng hoàn toàn tỉnh táo.

Trong mắt cô ta, tôi chưa bao giờ là đồng nghiệp cùng kề vai sát cánh.

Tôi chỉ là một công cụ tiện dùng, nghe lời, lại không dám phản kháng.

Nhưng tôi quên mất, tôi cũng là một con người bằng xương bằng thịt, có tôn nghiêm, có quyền lựa chọn.

Tôi hít sâu một hơi, đối diện với đầu dây bên kia, giọng nói bình tĩnh nhưng kiên định:

“Lão Trần, cảm ơn ngài đã tin tưởng tôi, tôi đồng ý.”

Vừa gửi xong tin nhắn, trong nhóm công việc chăm sóc y tá, trưởng khoa điều dưỡng đã @ tôi: